Tweede boorgat op Balmatt-site in Mol

In de Kempen verrijst de vierde grootste geothermiecentrale van Europa. VITO voltooit op dit moment het tweede boorgat op de Balmatt-site in Mol. Duurzame warmte en elektriciteit liggen dan binnen handbereik.

3 610 meter: op die diepte bereikte VITO eind 2015 een geothermisch reservoir in de Kempische ondergrond. Dieper is er in Vlaanderen nooit geboord. En een geothermisch project van die omvang bestaat ook nog niet in onze streken. Maar daar komt nu dus verandering in.

“Een geothermiecentrale werkt met minimaal twee boorputten: een om het water op te pompen en een om het terug te injecteren”, vertelt Ben Laenen, onderzoeksleider

“De eerste boring is geslaagd. Onderweg zijn we op enkele moeilijkheden gestoten, maar dat heeft ons heel wat bijkomende informatie opgeleverd over de geologische situatie. Die gegevens zijn van onschatbare waarde voor de tweede boring. Op basis daarvan hebben we bijvoorbeeld het boortracé van die tweede boring aangepast.”

Pompproef

De tweede boring werd meteen aangevat na een succesvolle pompproef begin dit jaar. Ben Laenen: “In januari 2016 hebben we het water uit het geothermische reservoir opgepompt. De positieve resultaten waren het startschot voor de tweede boring.” Die boring zal minder diep eindigen dan de eerste: op 3 300 meter. Maar ze loopt wel schuin en is met een lengte van 4 200 meter dus langer dan de eerste boring. Ben Laenen: “Dankzij de kennis die we bij de eerste boorput hebben opgedaan, kunnen we veel sneller werken. Begin juni 2016 verwachten we af te ronden. Zodra de tweede put operationeel is, kunnen we de temperatuur en het debiet over een langere periode volgen en alle mogelijkheden van het ondergrondse reservoir grondig onderzoeken. Ook de samenstelling van het water wordt onderzocht. En misschien kunnen er zelfs metalen en andere waardevolle elementen gewonnen worden.”

Geothermische centrale

De wetenschappers weten nu al dat de toekomstige centrale veel mogelijkheden zal hebben. “We willen niet alleen warmte leveren, maar ook elektriciteit”, vertelt Ben Laenen. “Voor de warmte installeren we een warmtewisselaar. De elektriciteit willen we opwekken met een Organic Rankince Cycle (ORC). De huidige twee putten zouden goed zijn voor 12 tot 17 megawatt thermische energie of 1,5 megawatt elektrische energie. Dat is goed voor levering aan ruim 5 000 gezinnen en heel wat bedrijven. Maar ons doel is een volledige centrale met maximaal zes putten. Daarmee kunnen we 5 megawatt elektrische energie leveren.”

De plannen van VITO zijn dus concreet: tegen de zomer van 2017 zouden de sites van VITO en het naburige SCK•CEN en Belgoprocess al verwarmd worden met duurzame aardwarmte. “De omliggende gemeenten volgen nadien. We willen dat ook bedrijven en gezinnen in de buurt hiervan mee kunnen profiteren”, vertelt Geert De Meyer, Business Developer bij VITO. “Vanaf het stookseizoen 2017- 2018 hebben we een contract afgesloten met Eandis voor het bouwen en onderhouden van het warmtenet. Zo wensen we de eerste stappen te zetten voor de uitrol van warmtenetten. Die zijn onontbeerlijk om de warmte efficiënt tot bij de afnemer te vervoeren. En we zitten aan tafel met de gemeentebesturen van Mol en Dessel.”

Draagvlak

Een sterk draagvlak op bestuurlijk niveau is nodig om de uitrol van warmtenetten in de streek en de meerwaarde van geothermie te realiseren. “Maar we brengen het verhaal ook naar een breder publiek”, zegt Ben Laenen. “We leven in een wereld waarin we steeds afhankelijker worden van niet-hernieuwbare grondstoffen, met alle milieuproblemen en prijsschommelingen van dien. Daarom zetten we bewust in op educatie: we overwegen om een bezoekersruimte te openen op de Balmatt-site. Nu ontvangen we in samenwerking met Voka Kempen, de organisatie GoodPlanet en de provincie Antwerpen al heel wat bezoekers, waarvan het leeuwendeel scholengroepen. Dit voorjaar kregen we onze duizendste leerling over de vloer.” Dat het enthousiasme bij jongeren groot is, bleek eerder dit jaar al tijdens ontSTEMd!, een musical die Geelse en Molse middelbare scholen op de planken brachten onder de boortoren. Honderden kinderen kwamen kijken en kregen op een ludieke manier een inkijk in de kracht van geothermie.

Contact:
+32 14 33 56 38