Dag van de Wetenschap lokt bijna 1000 nieuwsgierige bezoekers naar VITO
Wat een opkomst! Tijdens Dag van de Wetenschap op 15 november kwamen bijna 1000 bezoekers naar VITO in Mol. Medewerkers met hun familie en vrienden, buurtbewoners en andere nieuwsgierigen kregen een unieke blik achter de schermen van het nieuwe onderzoeksgebouw EARTH. En er viel heel wat te beleven: van verrassende weetjes en demonstraties in de labo's tot zelf experimenteren in de piloothal.
EARTH onthult haar geheimen
De ontdekkingstocht begon in EARTH. Tijdens een bijzondere rondgang maakten bezoekers kennis met VITO. Geen klassieke presentaties, maar acteurs die het verhaal van VITO op een verrassende manier tot leven brachten.
Vervolgens kwam EARTH zelf aan het woord. Met een futuristische stem onthulde het gebouw haar bijzondere eigenschappen. Wist je bijvoorbeeld dat EARTH maar liefst 62 laboratoria telt, met meer dan 600 wetenschappelijke toestellen? Of dat sommige bouwstenen gemaakt zijn met de Carbstone-technologie, waarbij restmaterialen uit de staalindustrie met behulp van CO₂ worden omgezet in bouwmateriaal? Ook onder de grond zitten slimme oplossingen: daar wordt warmte en koude opgeslagen voor later gebruik. En regenwater krijgt een tweede leven. Zo is EARTH het eerste klimaatneutrale laboratoriumgebouw van Vlaanderen.
“Ik was al een tijdje benieuwd naar het nieuwe EARTH-gebouw. Vooral de beelden vanuit de lucht vond ik indrukwekkend. En als je van wetenschap houdt, is het natuurlijk leuk om eens achter de schermen te mogen kijken.”
– Lut
In de labo's lieten VITO-onderzoekers zien hoe ze stoffen opsporen die met het blote oog niet zichtbaar zijn. Daarbij zoeken ze niet alleen naar bekende, maar ook naar onbekende stoffen in bijvoorbeeld water, lucht of bodem. Met geavanceerde meettoestellen kunnen ze zelfs uiterst kleine hoeveelheden detecteren, vergelijkbaar met één suikerklontje opgelost in een olympisch zwembad.
Tijdens een van de proefjes liet telkens een vrijwilliger uit de groep zijn of haar bankkaart testen op de aanwezigheid van cocaïne. En wat bleek? Alle geteste kaarten bevatten sporen, maar telkens in zeer kleine hoeveelheden. Geen reden dus om je zorgen te maken over drugshonden of controles op de luchthaven.
“Ik had niet verwacht dat er op mijn bankkaart sporen van cocaïne zouden zitten! Ook de rest van de rondleiding was interessant. Alles werd duidelijk uitgelegd en ik heb toch weer iets bijgeleerd.”
- Wim
Zelf experimenteren in de piloothal
Na de rondgang konden bezoekers in Piloothal B zelf aan de slag. Via proefjes en demonstraties ontdekten ze hoe veelzijdig het onderzoek van VITO is.
Ze onderzochten microplastics in kleding en water, experimenteerden met membraanfiltratie en ontdekten hoe UV-licht een verborgen boodschap zichtbaar maakt. Via een touchscreen namen ze een kijkje binnenin een batterij, terwijl ze op een fiets zelf energie opwekten om een smartphone op te laden. Ook andere experimenten prikkelden de nieuwsgierigheid. Wat kun je doen met CO₂? Hoe maak je van lignine uit hout een waardevolle grondstof? En welke mogelijkheden biedt 3D-printtechnologie?
De locatie was niet toevallig gekozen. Een technologie die in het labo goed werkt, moet ook op grotere schaal en onder andere omstandigheden worden getest. In haar pilootinstallaties onderzoekt VITO hoe veelbelovende technologieën verder ontwikkeld kunnen worden met het oog op praktische toepassingen.
“Mijn schoonzoon werkt bij VITO. Het is fijn om nu zelf eens te zien waar hij werkt en wat er hier allemaal gebeurt.”
- Jef