TANDEMS erkend als toonaangevend voorbeeld van Europa’s schone energietransitie
Het TANDEMS-project is geselecteerd als één van de 28 opvallende initiatieven in de nieuwe publicatie van de Europese Commissie “Giving LIFE to Europe’s clean energy transition”. Het is een erkenning die de impact van het project onderstreept in het versnellen van burgergedreven energieoplossingen in heel Europa.
De publicatie, gelanceerd door Europees commissaris voor Energie en Huisvesting Dan Jørgensen, bundelt inspirerende projecten uit het LIFE Clean Energy Transition-programma en toont hoe lokale acties zich vertalen in tastbare vooruitgang op het terrein. Tegen deze achtergrond onderscheidt TANDEMS zich als een sterk voorbeeld van hoe samenwerking het volledige potentieel van energiegemeenschappen kan ontsluiten.
Samenwerking als katalysator
In essentie toont TANDEMS aan dat de energietransitie niet alleen een technische uitdaging is, maar ook een maatschappelijke. Door een open samenwerkingsmodel te ontwikkelen en te testen tussen steden, regio’s en energiecoöperaties, laat het project zien hoe partnerschappen regionale ondersteuningskaders kunnen creëren die burgers in staat stellen actief deel te nemen aan de transitie.
Voortbouwend op haar Nexus Learn-platform en tools ontwikkelde VITO het innovatieve open samenwerkingsmodel dat centraal staat in TANDEMS, en vertaalde de complexe netwerken van actoren naar een praktische en schaalbare blauwdruk voor energiegemeenschappen.
In drie verschillende Europese regio’s combineerde TANDEMS praktijkgerichte pilootprojecten met kennisdeling en co-creatie. Deze aanpak stelde partners in staat om verder te gaan dan theorie en concrete oplossingen te ontwikkelen die energiegemeenschappen inclusiever maken, sneller uitrolbaar en gemakkelijker te repliceren.
Belangrijkste lessen voor het opschalen van energiegemeenschappen in Europa
De eindresultaten van TANDEMS – die dankzij deze Europese erkenning nu breder zichtbaar worden – benadrukken een duidelijke set principes voor het opbouwen van een regionaal ondersteuningskader voor gemeenschapsenergie:
- Houd burgers aan het stuur
- Ondersteun gemeenten als facilitatoren in plaats van als controleurs
- Maak rechtvaardigheid de norm, niet een bijzaak
- Repliceer met aanpassing, niet via copy-paste
- Investeer in langetermijnondersteuning, leren en beleidsafstemming
Deze inzichten zijn gebaseerd op drie jaar praktijkexperimenten en samenwerking en bieden een concreet kompas voor regio’s die de uitrol van hernieuwbare en burgergedreven energie-initiatieven willen versnellen.
Van resultaten naar opschaling
Belangrijk is dat het verhaal van TANDEMS niet stopt bij de afronding van het project. De ontwikkelde modellen – waaronder VITO’s open samenwerkingsmodel en waardegedreven aanpak (die verder kijkt dan louter financiële waarden) – zijn klaar om in heel Europa te worden toegepast en aangepast, waardoor hun impact ver voorbij de oorspronkelijke pilootregio’s reikt.
Deze continuïteit sluit nauw aan bij de bredere ambitie van het LIFE CET-programma: lokale succesverhalen omzetten in schaalbare oplossingen die bijdragen aan een concurrentieel, inclusief en klimaatneutraal energiesysteem in Europa.
